Ransomware in het onderwijs: waarom digitale weerbaarheid steeds belangrijker wordt

Scholen zijn iedere dag afhankelijk van digitale systemen. Lesmateriaal staat online, leerlinggegevens worden digitaal beheerd en de communicatie met collega’s, ouders en leerlingen verloopt grotendeels online. Digitale continuïteit is steeds belangrijker geworden over de jaren heen.
Binnen dit digitale domein moeten onderwijsinstellingen steeds vaker rekening houden met ransomware. Dit zijn namelijk de meest recente cijfers t.o.v. eerdere jaren.
31% stijging. In 2025 werden in Nederland meer dan 2.100 organisaties slachtoffer van een ransomware-aanval. Dit is een stijging van 31% ten opzichte van het jaar ervoor.
Vooral de gezondheidszorg (34% van de ransomware-aanvallen), het onderwijs (31%) en de overheid/publieke sector (28%) waren in Nederland het doelwit van deze gijzelsoftware.
Wat is ransomware?
Ransomware is software waarmee cybercriminelen proberen systemen of bestanden ontoegankelijk te maken. In sommige gevallen worden gegevens versleuteld, waarna losgeld wordt geëist om de toegang te herstellen.
Hoewel dit ingrijpend klinkt, begint een aanval vaak veel eerder. Denk aan een phishingmail die wordt geopend, een wachtwoord dat op meerdere plekken wordt gebruikt of een systeem dat nog niet is voorzien van de laatste beveiligingsupdates.
Wat betekent dit voor een school?
Wanneer belangrijke systemen tijdelijk niet beschikbaar zijn, kan dat invloed hebben op de dagelijkse gang van zaken. Denk aan een leerlingvolgsysteem dat niet toegankelijk is, een digitale leeromgeving die tijdelijk uitvalt of administratieve processen die vertraging oplopen. De lessen gaan natuurlijk door, maar ondersteunende processen kunnen tijdelijk minder goed beschikbaar zijn.
Steeds meer scholen besteden daarom aandacht aan digitale weerbaarheid. Een goede voorbereiding helpt om risico’s te verkleinen en zorgt ervoor dat de organisatie sneller kan herstellen wanneer zich toch een incident voordoet.
Digitale weerbaarheid vraagt om een brede aanpak
Een veilige schoolomgeving begint met een goed beheer. Denk aan actuele systemen, sterke authenticatie, betrouwbare back-ups en een goed ingericht netwerk. Tegelijk speelt ook het gedrag je medewerkers een belangrijke rol. Het herkennen van phishingmails, zorgvuldig omgaan met inloggegevens en het tijdig installeren van updates dragen allemaal bij aan een veilige digitale leeromgeving.
Daarnaast helpt het Normenkader Informatiebeveiliging en Privacy scholen om informatieveiligheid structureel onderdeel te maken van de organisatie. Digitale veiligheid is een gezamenlijke verantwoordelijkheid waarbij techniek, processen en bewust digitaal gedrag elkaar versterken.
Voorbereid zijn geeft rust
Digitale veiligheid draait niet om het voorkomen van ieder mogelijk incident. Dat is simpelweg niet realistisch. Het gaat erom dat een school weet hoe risico’s worden beperkt, welke maatregelen zijn getroffen en hoe snel de organisatie kan herstellen wanneer er toch iets gebeurt.
Door techniek, processen en bewustwording met elkaar te verbinden, ontstaat een digitale omgeving die de dagelijkse onderwijspraktijk ondersteunt. Dit geeft alle medewerkers het vertrouwen en ze zich kunnen focussen op het geven van goed en veilig onderwijs.
Veldwerk – Trusted ICT Partner










































